MESLEKÎ EGITIM KANUNU(1)
(Degisik: 29/06/2001-4702 K/22)
KANUN NO : 3308 KABUL TARIHI: 5.6.1986
Yayimlandigi Resmî Gazete Tarih : 19/06/1986
Sayi : 19139
Degisiklik Yapan
Kanun No Tarih Resmî Gazete Tarihi Resmî Gazete
No
3824 25/06/1992 11/07/1992 21281
4306 16/08/1997 18/08/1997 23084
4684 20/06/2001 03/07/2001 24451
4702 29/06/2001 10/07/2001 24458
BIRINCI KISIM
Genel Hükümler
Amaç
MADDE 1-Bu Kanunun amaci; çirak, kalfa ve ustalarin egitimi
ile okullarda ve isletmelerde yapilacak meslekî egitime
iliskin esaslari düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (Degisik: 29/06/2001-4702 K/5 md.)
Bu Kanun, Meslekî Egitim Kurulunun belirleyecegi mesleklerde,
kamu ve özel sektöre ait kurum, kurulus ve is yerleri
ile meslekî ve teknik egitim okul ve kurumlarindaki egitim
ve ögretimi kapsar.
Tanimlar
MADDE 3- Bu Kanunda geçen;
a) “Bakanlik”, (Degisik: 29/06/2001-4702
K/22); Millî Egitim Bakanligini(2);
b) “Aday Çirak”, çirakliga
baslama yasini doldurmamis ve çiraklik döneminden
önce kendisine isyeri ortami tanitilan, sanat ve meslegin
ön bilgileri verilen kisiyi;
c) “Çirak”, çiraklik
sözlesmesi esaslarina göre bir meslek alaninda meslegin
gerektirdigi bilgi, beceri ve is aliskanliklarini is içerisinde
gelistirilen kisiyi;
d) “Ögrenci”, (Degisik: 29/06/2001-4702
K/6 md.) isletmelerde, meslekî ve teknik egitim okul ve
kurumlarinda örgün egitim görenleri;
e) “Kalfa”, bir meslegin gerektirdigi
bilgi, beceri ve is aliskanliklarini kazanmis ve bu meslekle
ilgili is ve islemleri ustanin gözetimi altinda kabul edilebilir
standartlarda yapabilen kisiyi;
f) “Usta”, bir meslegin gerektirdigi
bilgi, beceri ve is aliskanliklarini kazanmis ve bunlari mal
ve hizmet üretiminde is hayatinca kabul edilebilecek standartlarda
uygulayabilen; üretimi planlayabilen; üretim sirasinda
karsilasilabilecek problemleri çözümleyebilen;
düsüncelerini yazili, sözlü ve resim ile
açiklayabilen; üretimle ilgili pratik hesaplamalari
yapabilen kisiyi;
g) “Usta Ögretici”, (Degisik:
29/06/2001-4702 K/6 md.) ustalik yeterligini kazanmis; aday
çirak, çirak, kalfa ile meslekî ve teknik
egitim okul ve kurumlari ögrencilerinin is yerindeki egitiminden
sorumlu, meslekî egitim tekniklerini bilen ve uygulayan
kisiyi;
h) “Isletmelerde Meslekî Egitim”,
(Degisik: 29/06/2001-4702 K/6 md.) meslekî ve teknik egitim
okul ve kurumlari ögrencilerinin beceri egitimlerini isletmelerde,
teorik egitimlerini ise meslekî ve teknik egitim okul
ve kurumlarinda veya isletme ve kurumlarca tesis edilen egitim
birimlerinde yaptiklari egitim uygulamalarini;
i) “Fon”, (Bu bend, 20/06/2001-4684
K/10 md. ile 01/01/2002 tarihinden itibaren yürürlükten
kaldirilmistir.)
j) (Ek: 29/06/2001-4702 K/6 md.) “Meslekî
ve Teknik Egitim Okul ve Kurumlari”, meslekî ve
teknik egitim alaninda, diplomaya götüren orta ögretim
kurumlari ile belge ve sertifika programlarinin uygulandigi
her tür ve derecedeki örgün ve yaygin egitim-ögretim
kurumlarini;
k) (Ek: 29/06/2001-4702 K/6 md.) “Personel”,
kamu ve özel kurum, kurulus ve is yerlerinde maas ya da
ücret karsiliginda çalisan kadrolu veya sözlesmeli
elemanlar ile isçileri;
l) (Ek: 29/06/2001-4702 K/6 md.) “Isletme”,
mal ve hizmet üreten kamu ve özel kurum, kurulus ve
is yerlerini;
m) (Ek: 29/06/2001-4702 K/6 md.) “Egitici
Personel”, meslekî yeterlige sahip, ögrencilerin
is yerindeki egitiminden sorumlu, is pedagojisi egitimi almis,
meslekî egitim yöntem ve tekniklerini bilen ve uygulayan
veya meslekî ve teknik egitim okul ve kurumlarinda atölye,
laboratuvar, meslek dersleri ögretmenligi yapabilme yetkisine
sahip kisiyi;
n) (Ek: 29/06/2001-4702 K/6 md.) “Meslek
Alani”, ortak özelliklere sahip birden fazla meslek
dalini içeren; bilgi, beceri, tutum, davranis ve istihdam
olanagi saglayan alani;
o) (Ek: 29/06/2001-4702 K/6 md.) “Meslek
Dali”, bir meslek alani içinde yer alan ve belirli
konularda uzmanlasmaya yönelik bilgi, beceri, tutum, davranis
gerektiren ve istihdam olanagi saglayan is kollarindan her birini;
Ifade eder.
BASA DÖN
IKINCI KISIM
Kurullar
BIRINCI BÖLÜM
Meslekî Egitim Kurulu(1)
(Degisik: 29/06/2001-4702 K/22 md)
Kurul
MADDE 4- (Degisik: 29/06/2001-4702 K/7 md.)
Meslekî ve teknik egitim programlarinin uygulandigi her
tür ve derecedeki örgün, yaygin ve çiraklik
egitimi, meslekî ve teknik egitim okul ve kurumlari ile
isletmelerde yapilacak meslekî egitimin; plânlanmasi,
gelistirilmesi ve degerlendirilmesi konularinda kararlar almak
ve Bakanliga görüs bildirmek üzere, Bakanlikta
Meslekî Egitim Kurulu kurulur. Bu Kurulun kararlari Bakanlik
ve ilgili meslek kuruluslarinca yürütülür.
Meslekî Egitim Kurulu, Bakanlik Müstesarinin
baskanliginda;
a) Bakanligin meslekî egitimle görevli
Müstesar yardimcilari,
b) Içisleri Bakanligi Müstesar yardimcisi,
c) Maliye Bakanligi Müstesar yardimcisi,
d) Bayindirlik ve Iskân Bakanligi Müstesar
yardimcisi,
e) Saglik Bakanligi Müstesar yardimcisi,
f) Çalisma ve Sosyal Güvenlik Bakanligi
Müstesar yardimcisi,
g) Sanayi ve Ticaret Bakanligi Müstesar
yardimcisi,
h) Turizm Bakanligi Müstesar yardimcisi,
i) Devlet Planlama Teskilâti Sosyal Sektörler
ve Koordinasyon Genel Müdürü,
j) Bakanligin, meslekî egitim ile ilgili
genel müdürleri,
k) Türkiye Esnaf ve Sanatkârlari
Konfederasyonu Baskani veya üst düzey yetkilisi,
l) Türkiye Ticaret, Sanayi, Deniz Ticaret
Odalari ve Ticaret Borsalari Birligi Baskani veya üst düzey
yetkilisi,
m) En çok isvereni temsil eden Isveren
Sendikalari Konfederasyonu Baskani veya üst düzey
yetkilisi,
n) En çok isçiyi temsil eden Isçi
Sendikalari Konfederasyonu Baskani veya üst düzey
yetkilisi,
o) Bankalar Birligi Baskani veya üst düzey
yetkilisi,
p) Meslekî egitim alaninda görevlendirilecek
Yüksekögretim Kurulu temsilcisi,
r) Türkiye Serbest Muhasebeciler, Serbest
Muhasebeci Malî Müsavirler ve Yeminli Malî
Müsavirleri Odalari Birligi Baskani veya üst düzey
yetkilisinden,
Olusur.
Bakanlik, gerekli gördügü durumlarda,
Meslekî Egitim Kurulu toplantilarina ilgili kurum temsilcilerini
de davet eder.
Millî Egitim Bakani, gerekli gördügü
durumlarda Meslekî Egitim Kurulu toplantilarina baskanlik
eder. Meslekî Egitim Kurulunun sekretarya hizmetleri Bakanlikça
yürütülür. Meslekî Egitim Kurulunun
toplanti ve çalisma esaslari yönetmelikle düzenlenir.
Görevleri
MADDE 5- Meslekî Egitim Kurulunun görevleri sunlardir:
a) Gerek bu Kanun ve gerekse bu Kanuna göre
çikarilacak olan yönetmelik hükümlerinin
uygulamasini takip etmek ve degerlendirmesini saglamak.
b) Muhtelif sektör ve bransta çiraklik
egitimi ile meslek egitimi konusunda egitim ihtiyaçlarini
tespit etmek ve Bakanliga bildirmek.
c) (Degisik: 29/06/2001-4702 K/22) Meslekî
Egitim(1) programlarinin esaslari ve süreleri hakkinda
Bakanliga görüs bildirmek.
d) Çiraklik ve isletmelerdeki meslekî
egitim (Degisik: 29/06/2001-4702 K/22) sinav(2) komisyonlarinin
kurulmasi ve çalismasi ile sinavlarin yapilis usullerine
iliskin yönetmelik taslaklarini hazirlamak ve Bakanliga
sunmak.
e) Aday çirak, çirak ve isletmelerde
meslekî egitim gören ögrenciler için
sözlesme modellerini hazirlamak ve Bakanliga sunmak.
f) Lüzumu halinde meslekî egitim
ile ilgili konularin incelenmesi için ihtisas komisyonlari
kurmak.
g) Meslekî egitimle ilgili Bakanlikça
gönderilecek konulari incelemek ve görüs bildirmek.
h) Bu Kanuna göre yapilacak çiraklik
ve isletmelerdeki meslekî egitimde; uygulama alanina alinacak
veya çikarilacak yer ve meslekleri belirlemek ve Bakanliga
görüs bildirmek.
i) (Degisik: 29/06/2001-4702 K/22) Il Meslekî
Egitim Kurullarinin(3) yillik çalisma raporlarini degerlendirmek.
j) Teknolojik gelismelerin ve is hayatindaki
degismelerin meslek egitimine etkilerini izlemek ve Bakanliga
bildirmek.
BASA DÖN
IKINCI BÖLÜM
Il Meslekî Egitim Kurulu
Kurul
MADDE 6- (Degisik: 29/06/2001-4702 K/8 md.) Bu Kanun kapsaminda
meslekî ve teknik egitim okul ve kurumlari ile isletmelerde
yapilacak meslekî egitimin plânlanmasi, gelistirilmesi,
degerlendirilmesi konularinda karar almak ve valilige görüs
ve tavsiyelerde bulunmak üzere illerde il meslekî
egitim kurulu kurulur.
Il meslekî egitim kurulu, il millî
egitim müdürünün baskanliginda;
a) Belediye baskani veya temsilcisi (Büyük
sehirlerde vali tarafindan belirlenecek belediye baskani veya
temsilcisi),
b) Il saglik müdürü veya temsilcisi,
c) Il sanayi ve ticaret müdürü,
d) Esnaf ve sanatkârlar odalari birligi
baskani veya temsilcisi ile meslekî egitimin yapildigi
mesleklerle ilgili oda yöneticileri arasindan Esnaf ve
Sanatkârlar Odalari Birligi Baskanliginca seçilecek
üç üye,
e) Il ticaret odasi baskani veya temsilcisi,
f) Il sanayi odasi baskani veya temsilcisi,
g) Sanayi ve ticaret odalarinin ayri ayri kurulmadigi
yerlerde, il sanayi ve ticaret odasi baskani veya temsilcisi,
h) Ilin, meslekî egitimden sorumlu millî
egitim müdür yardimcisi,
i) Kurulun sekretarya görevini yürüten
okul müdürü,
j) Ilde faaliyet gösteren meslekî
ve teknik egitim okullarindan ve kurumlarindan birer yönetici,
k) En fazla isçiyi temsil eden konfederasyonun
o il için gösterecegi isçi sendikalari temsilcisi,
l) Defterdar veya temsilcisi,
m) Türkiye Is Kurumu il müdürü
veya temsilcisi,
n) Sosyal Sigortalar Kurumu Baskanligi sigorta
müdürü veya temsilcisi,
o) En fazla isvereni temsil eden konfederasyonun,
o il için gösterecegi isveren sendikalari temsilcisinden,
olusur.
Il meslekî egitim kurulu toplantilarina,
gerekirse baskanin istegi üzerine ilgili kurum temsilcileri
de davet edilir.
Il meslekî egitim kurulu toplanti ve çalisma
esaslari yönetmelikle belirlenir.
Il meslekî egitim kurulunun kararlari
valinin onayi ile uygulanir. Vali, gerekli gördügü
hallerde il meslekî egitim kuruluna baskanlik eder.
Görevleri
MADDE 7- Il Meslekî Egitim Kurulunun
görevleri sunlardir:
a) Muhtelif sektör ve branstaki meslekî
egitim ihtiyacini il seviyesinde tespit etmek ve Bakanliga sunmak.
b) Bakanlikça gönderilen meslekî
egitim çerçeve programlarinin il ihtiyaçlarina
göre düzenlenmesi için Bakanliga görüs
bildirmek.
c) Meslekî egitim uygulamalarinda ortaya
çikan uyusmazliklarin çözümüne
yardimci olmak.
d) Bu Kanun hükümlerinin il seviyesinde
eksiksiz yerine getirilmesi için gerekli tedbirleri almak.
e) Meslekî Egitim konularinda valilikçe
gönderilecek konulari incelemek ve sonuçlandirmak.
f) Ildeki meslekî egitim uygulamalarini
takip etmek ve degerlendirmek. Bu konu ile ilgili yillik çalisma
raporunu hazirlamak ve Bakanliga sunmak.
Kapsama Alma
MADDE 8- Ilin Bakanlikça Kanun kapsamina
alinma kararinin yayimi tarihinden itibaren 3 ay içinde
“Il Meslekî Egitim Kurulu” kurulur.
BASA DÖN
ÜÇÜNCÜ KISIM
Çiraklik, Kalfalik ve Isletmelerde Meslekî
Egitim
BIRINCI BÖLÜM
Çiraklik ve Kalfalik Egitimi
Aday Çirak
MADDE 9- (Degisik: 16/08/1997-4306 K/8 md.)
Ilkögretimi(1) bitirmis olanlar, bir meslege hazirlik amaci
ile çiraklik dönemine kadar isyerlerinde aday çirak
olarak (Degisik: 16/08/1997-4306 K/6 md.).egitilebilirler(2)
Çiraklik Sartlari
MADDE 10- Çirak olabilmek için
asagidaki sartlar aranir.
a) (Degisik: 16/08/1997-4306 K/6 md.) 14 yasini(3)
doldurmus olmak, 19 yasindan gün almamis olmak.
b) En az (Degisik: 16/08/1997-4306 K/8 md.)
ilkögretim okulu(4) mezunu olmak.
c) Bünyesi ve saglik durumu girecegi meslegin
gerektirdigi isleri yapmaya uygun olmak.
(Ek: 29/06/2001-4702 K/9 md.) Ancak, on dokuz
yasindan gün almis olanlardan daha önce çiraklik
egitiminden geçmemis olanlar, yaslarina ve egitim seviyelerine
uygun olarak düzenlenecek meslekî egitim programlarina
göre çiraklik egitimine alinabilir.
Agir, tehlikeli veya özellik arz eden
mesleklere alinacak çiraklarin ögrenim ve yas durumu
ilgili kuruluslarin görüsü alinarak Bakanlikça
belirlenir.
Aday Çirak ve Çiraklarin Statüleri
MADDE 11- Aday çirak ve çirak;
ögrenci statüsünde olup, ögrencilik haklarindan
yararlanir. Bunlar isyerinde çalisan (Degisik: 29/06/2001-4702
K/22 md.) personel(1) sayisina dahil edilmezler.
Egitim ve çalisma
MADDE 12- (Degisik birinci fikra: 29/06/2001-4702
K/10 md.) Aday çirak ve çiraklar, meslegin özelligine
göre haftada 8 saatten az olmamak üzere, genel ve
meslekî egitim görürler. Bu egitime katilmalari
için aday çirak ve çirak ögrencilere
ücretli izin verilir. Mevsime göre özellik arz
eden mesleklerde teorik ve pratik egitim belirli aylarda bloklastirilmis
olarak yapilabilir.
(Degisik ikinci fikra: 29/06/2001-4702 K/10
md.) Aday çirak ve çiraklar, pratik egitimlerini
is yerlerinde, is yerindeki eksik kalan pratik egitimleri ile
teorik egitimlerini meslekî ve teknik egitim okul ve kurumlarinda
veya Bakanlikça uygun görülen is yerlerinin
egitim birimlerinde yapar. Teorik ve pratik egitim birbirlerini
tamamlayacak sekilde plânlanir ve yürütülür.
Pratik egitim, hazirlanmis egitim programlarina
göre, isyerinin ve meslegin özelliklerine uygun olarak
usta ögreticinin gözetiminde yapilir. Pratik egitimde
1475 sayili Is Kanunu’nun 69.uncu maddesi hükmü
göz önünde bulundurulur.
Çiraklik egitiminin esas ve usulleri
yönetmelikle düzenlenir.
Sözlesme Yapilmasi
MADDE 13- (Degisik birinci fikra: 29/06/2001-4702
K/11 md.) Bu Kanun kapsaminda bulunan il ve mesleklerde faaliyet
gösteren is yerleri, Bakanlikça tespit edilecek
illerde ve meslek dallarinda on dokuz yasindan gün almamis
kisileri çiraklik sözlesmesi yapmadan çalistiramazlar.
Meslekî ve teknik egitim okul ve kurumlarinin örgün
egitim programlarindan mezun olanlar ve kalfalik belgesi sahipleri
bu hükmün disinda tutulur.
Isyeri sahibi, aday çiragi ve çiragi
çalistirmaya baslamadan önce bunlarin velisi veya
vasisi veya resit ise kendisi ile yazili çiraklik sözlesmesi
yapmak zorundadir.
Çiraklik sözlesmesi; çiragin
sözlesme süresi içinde resit olmasi halinde,
çiragin rizasiyla, isyeri sahibinin degismesi halinde
yeni isyeri sahibi ayni meslegi sürdürüyorsa
ve rizasiyla devam eder, ayni meslegi sürdürmüyorsa
sözlesme feshedilir. Fesih halinde çiragin önceki
çalismalari geçerli olup; yeni yapacagi çiraklik
sözlesmesi ile çiraklik statüsünü
devam ettirerek çiraklik süresini ve egitimini tamamlar.
(Degisik dördüncü fikra: 29/06/2001-4702
K/11 md.) Bu Kanunun uygulandigi yer ve meslek dallarinda 818
sayili Borçlar Kanununun çiraklik sözlesmesine
dair hükümleri ile onsekiz yasini doldurduktan sonra
sözlesmesi devam eden çiraklar hakkinda 1475 sayili
Is Kanununun, Isçi Sagligi ve Güvenligi baslikli
besinci bölümünde yer alan hükümleri
disindaki hükümler uygulanmaz.
Çirakliga Baslama ve Çiraklik
Süresi
MADDE 14- Çirakliga bir deneme dönemi
ile baslanir. Bu dönem meslegin özelligine göre
bir aydan az, üç aydan fazla olamaz. Bu süre
Bakanlikça tespit edilir. Deneme döneminden sonra
taraflar 10 gün içinde ilgili (Degisik:29/06/2001-4702
K/22 md.) meslekî egitim merkezi(1) müdürlügüne
basvurmadigi takdirde çiraklik sözlesmesi kesinlesir
ve bu dönem çiraklik süresinden sayilir. Deneme
döneminde ücret ödenir. Aday çirakliktan
çirakliga geçenler deneme dönemini yapmis
sayilirlar.
(Degisik ikinci fikra: 29/06/2001-4702 K/12
md.) Meslekler itibariyle çiraklik egitimine giriste
aranan egitim düzeyi ve çiraklik süresi ilgili
kurum ve kuruluslarin görüsleri de alinarak Bakanlikça
en az iki, en çok dört yil olarak belirlenir. Bu
süre kesintisiz olarak devam eder. Yillik izin disindaki
iki aydan fazla devamsizliklar çiraklik süresine
eklenir.
(Ek: 29/06/2001-4702 K/12 md.) Lise ve daha
üst düzeyde genel egitimden sonra çiraklik
egitimine baslayanlar için egitim süresi, mesleklerindeki
çiraklik egitimi süresinin yarisina kadar kisaltilabilir.
Bu sürenin ne kadar kisaltilabilecegi, ilgili meslek kurulusunun
teklifi ve Meslekî Egitim Kurulunun uygun görüsü
alinarak Bakanlikça belirlenir.
(Ek: 29/06/2001-4702 K/12 md.) Ayrica, meslekî
ve teknik egitim okul ve kurumlarinda uygulanan örgün
egitim programlarinin herhangi bir kademesinden ayrilanlar ile
yaygin egitim programlarini tamamlayarak belge veya sertifika
alanlardan, kendi alanlarinda çiraklik egitimine baslayanlar
için çiraklik egitim süresi daha önce
aldigi meslekî egitim programinin içerigi ile devam
edecegi çiraklik egitimi programinin içerigi degerlendirilerek
Bakanlikça belirlenir.
Usta Ögretici Bulundurma Sarti
MADDE 15- Aday çirak ve çirak
almak için isyerinde usta ögretici bulunmasi sarttir.
Kalfalik Sinavi
MADDE 16- Kalfa adayinin meslegi ile ilgili
bilgi, beceri ve is aliskanliklarina is hayatinca kabul edilebilir
seviyede sahip olup olmadigi kalfalik sinavi ile tespit edilir.
Çiraklar kabul edilebilir mazeretleri
disinda çiraklik egitimi süresi sonunda açilacak
ilk kalfalik sinavina girmek zorundadirlar.
Sinav komisyonunun teskili ile sinavin esaslari
ve usulleri yönetmelikle düzenlenir.
Çiraklik sözlesmesi ilk kalfalik
sinavini izleyen ikinci kalfalik sinavinin tamamlanmasi ile
sona erer. Sözlesmenin sona ermesini takip eden aybasindan
itibaren Bakanlikça çiraklar için ödenen
her türlü sigorta primlerinin ödenmesine son
verilir.
Kalfa Unvani Kullanma ve Isyeri Degistirme
MADDE 17- Bu Kanuna göre kalfalik hakkini
elde edenlere kalfalik belgesi verilir. Kalfalik belgesi bulunmayanlar
kalfa unvani ile çalisamaz ve çalistirilamazlar.
Bu belgeye sahip olanlar, kalfalik unvani kullanilmayan isyerlerinde
dengi islerde çalistirilirlar.
507 sayili Esnaf ve Küçük
Sanatkarlar Kanunu kapsamindaki isyerlerinde çalisarak
kalfa olanlar en az bir yil o isyerinde çalisirlar.
Bu sürenin sonunda isyerini degistirmek
isteyen kalfaya üç ay önce basvurmak kaydiyla,
o isyeri çikma izni verir.
Çikma izni olmadan baska isyerleri kalfayi
ise alamazlar.
Kalfalarin isten ayrilmalarini gerektiren hususlar
yönetmelikle belirlenir.
BASA DÖN
IKINCI BÖLÜM
Isletmelerde Meslek Egitimi
MADDE 18- (Degisik: 29/06/2001-4702 K/13 md.)
Yirmi ve daha fazla personel çalistiran isletmeler, çalistirdiklari
personel sayisinin yüzde besinden az, yüzde onundan
fazla olmamak üzere meslekî ve teknik egitim okul
ve kurumu ögrencilerine beceri egitimi yaptirir. Ögrenci
sayisinin tespitinde kesirler tama iblag olunur.
Deprem, sel ve yangin gibi tabiî afetler
sonucu yörede faal durumda kalan isletmelerin egitim olanaklari
dikkate alinarak, bu isletmeler için yukarida belirtilen
oranlar, il meslekî egitim kurulunun teklifi ve Bakanligin
onayi ile degistirilebilir.
Meslekî egitim kapsamina alinip alinmadigina
bakilmaksizin yirmiden az personel çalistiran isletmeler
de meslekî ve teknik egitim okul ve kurumlari ögrencilerine
bu Kanunun ilgili hükümlerine göre beceri egitimi
yaptirabilirler.
Vardiya usulü veya mevsimlik olarak faaliyet
gösteren isletmelerde egitim görecek ögrenci
sayisinin tespitinde gündüz vardiyasinda veya faaliyet
gösterdigi mevsimde çalisan personel sayisi esas
alinir.
Bu Kanun kapsamina giren illerde yirmi ve daha
fazla personel çalistiran isletmeler, Çalisma
ve Sosyal Güvenlik Bakanligi bölge müdürlüklerince
her yil subat ayi içerisinde il meslekî egitim
kuruluna bildirilir. Beceri egitimi yaptiracak Türk Silâhli
Kuvvetlerine bagli isletmeler, Bakanlik ve Millî Savunma
Bakanliginca birlikte belirlenir.
Isletmelerdeki personel sayisinin tespitinde
her yilin ocak ayi, yaz mevsiminde faaliyet gösteren isletmelerde
temmuz ayi esas alinir. Beceri egitimi uygulamasina da ögretim
yili basinda baslanir.
Isletmelerde meslekî egitim uygulamasi
kapsamina alinacak iller ve meslekler, Meslekî Egitim
Kurulunun görüsü dogrultusunda Bakanlikça
tespit edilir.
Bu madde kapsaminda on ve daha fazla ögrenciye
beceri egitimi yaptiracak isletmeler bu amaçla bir egitim
birimi kurar. Bu birimde, yapilan egitim için alaninda
ustalik yeterligine sahip ve is pedagojisi egitimi almis usta
ögretici veya egitici personel görevlendirilir.
Egitim Programlari
MADDE 19- Isletmelerde uygulanacak agir ve
tehlikeli islerde yapilacak egitim dahil meslek egitimi programlari
Meslekî Egitim Kurulu’nun görüsü
alinarak Bakanlikça tespit edilir.
Teorik Egitim
MADDE 20- (Degisik: 29/06/2001-4702 K/14 md.)
Isletmelerde beceri egitimi gören ögrencilerin teorik
egitimi, meslekî ve teknik egitim okul ve kurumlarinda
veya isletmelerin egitim birimlerinde yapilir. Çalisma
saatleri içinde yapilacak teorik egitim haftada on iki
saatten az olamaz. Bu egitim yogunlastirilmak suretiyle de yapilabilir.
Teorik egitim günlerinde ögrenciler ücretli izinli
sayilir.
Meslekî ve teknik egitim okul ve kurumlarinda
ve isletmelerde yapilan meslekî egitime iliskin esas ve
usuller ile sinavlarin yapilis sekilleri, Bakanlikça
çikarilacak yönetmelikle düzenlenir.
Isyeri Sartlarina Uyma
MADDE 21- Isletmelerde beceri egitimi gören ögrenciler,
isyerlerinin sartlarina ve çalisma düzenine uymak
zorundadirlar.
Egitimin devami
MADDE 22- (Degisik birinci fikra: 29/06/2001-4702
K/15 md.) Isletmelerde grev ve lokavt uygulamasi, deprem, yangin
ve sel gibi afetler olmasi halinde meslekî ve teknik egitim
okul ve kurumu ögrencileri egitimlerini kendi meslekî
ve teknik egitim okul ve kurumlarinda sürdürür.
Isletmeler beceri egitimi basladiktan sonra
personel sayisinda azalma olmasi halinde de, egitime alinan
ögrenciler okuldan mezun oluncaya kadar egitimi devam ettirirler.
Beceri egitimi yaptirabilecek diger isletmeler
MADDE 23- Bakanlikça “Isletmelerde
meslek egitimi” kapsamina alinip alinmadigini bakilmaksizin
(Degisik: 29/06/2001-4702 K/22 md.) yirmi ve daha fazla personel(1)
çalistiran isletmelerde, teknik lise ve meslek lisesi
ögrencilerine bu Kanunun ilgili hükümlerine göre
beceri egitimi yaptirabilirler.
Meslekî egitime katilma payi
MADDE 24- Yirmi ve daha fazla personel çalistiran
ve Bakanlikça isletmelerde meslekî egitim kapsamina
alinan, ancak, beceri egitimi yaptirmayan isletmeler, beceri
egitimi yaptirmasi gereken her ögrenci için egitim
süresince her ay 18 yasini bitirenlere ödenen asgari
ücretin 2/3’ü nispetinde saymanlik(1) hesabina
para yatirmakla yükümlüdürler.
Meslekî egitim sartlarina sahip olan
isletmelere, Bakanlikça ögrenci gönderilememesi
halinde bu isletmeler, (2) katilma payi ödemezler.
Bu sayinin tespitinde görev ve çalisma
statüsüne bakilmaksizin isyerinde 1475 sayili Is Kanunu’na
tabi olarak çalistirilan personel sayisi dikkate alinir.
BASA DÖN
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Ücret, Sosyal Güvenlik ve Izin
Ücret ve Sosyal Güvenlik
MADDE 25- Aday çirak, çirak ve
isletmelerde meslek egitimi gören ögrencilere ödenecek
ücret ve bu ücretlerdeki artislar; aday çirak
veya çiragin velisi veya vasisi veya kisi resit ise kendisi;
ögrenciler içini okul müdürlügü
ile isyeri sahibi arasinda Bakanlikça belirlenen esaslara
göre düzenlenecek sözlesme ile tespit edilir.
Ancak, isletmelerde meslek egitimi gören ögrenci,
aday çirak ve çiraga yasina uygun asgari ücretin
% 30’undan asagi ücret ödenemez.
Aday çirak, çirak ve ögrencinin
egitimi sirasinda isyerinin kusuru halinde meydana gelecek is
kazalari ve meslek hastaliklarindan isveren sorumludur.
Aday çirak, çirak ve ögrencilere
ödenecek ücretler her türlü vergiden müstesnadir.
Aday çirak, çirak ve isletmelerde
meslek egitimi gören ögrencilere sözlesmenin
akdedilmesi ile 506 sayili Sosyal Sigortalar Kanunu’nun
is kazalari ve meslek hastaliklari ile hastalik sigortalari
hükümleri uygulanir. Sigorta primleri 1475 sayili
Is Kanunu’nun 33’üncü maddesi geregince
bunlarin yasina uygun asgari ücretin % 50’si üzerinden
Bakanlik bütçesine konulan ödenekle karsilanir.
Aday çirak, çirak ve isletmelerde
meslekî egitim gören ögrenciler hakkinda 506
sayili Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 23,24,35 ve 42’nci
maddeleri hükümleri uygulanmaz. Ayrica bunlara ayni
Kanuna göre is göremezlik ödenekleri baglanacak
sürekli is göremezlik gelirine esas olacak günlük
kazançlarin tespitinde sigorta primine esas tutulan ücret
dikkate alinir.
Izin
MADDE 26- Aday çirak, çirak ve
isletmelerde meslekî egitim gören ögrencilere
isletmelerce her yil tatil aylarinda bir ay ücretli izin
verilir. Ayrica mazeretleri kabul edilenlere okul müdürlügünün
görüsü alinarak bir aya kadar ücretsiz izin
de verilebilir.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Ustalik
Ustalik egitimi
MADDE 27- Kalfalik yeterligini kazanmis olanlarin
meslekî yönden gelismelerini ve bagimsiz isyeri açabilmelerini
temin için gerekli yeterlikleri kazandirmak gayesiyle
Bakanlikça ustalik egitimi kurslari düzenlenir.
Bu kurslarin kapsam ve süreleri Meslekî
Egitim Kurulu’nun görüsü alinarak Bakanlikça
tespit edilir.
Kurslar çalisma saatleri disinda açilir.
Ustalik Sinavi
MADDE 28- a) Ustalik sinavi, adayin, kendi
mesleginde usta olarak çalisabilmesi için gerekli
bilgi, beceri ve is aliskanliklarini mal ve hizmet üretiminde
is hayatinca kabul edilebilir standartlara göre bagimsiz
olarak uygulayip uygulayamadigini ölçmek amaci ile
düzenlenir.
Sinavin esas ve usulleri yönetmelikle
düzenlenir.
b) (Degisik: 29/06/2001-4702 K/16 md.) Kalfalarin,
ustalik sinavlarina girebilmesi için mesleklerin özelligine
göre Bakanlikça belirlenecek süre kadar çalismis
ve ustalik egitimi kurslarini basari ile tamamlamis olmalari
gerekir.
c) Kalfalik yeterligini kazanmis olup mesleklerinde
en az bes yil çalismis olanlar ustalik sinavlarina dogrudan
katilabilirler.
Bu sinavlari basari ile tamamlayanlara ustalik
belgesi verilir. Ustalik belgesi bulunmayanlar usta unvani ile
çalisamaz ve çalistirilamazlar.
Meslek lisesi mezunlari için ustalik
MADDE 29- (Degisik: 29/06/2001-4702 K/17 md.)
En az üç yil süreli meslekî ve teknik
orta ögretim kurumlarindan veya meslekî ve teknik
egitim okul ve kurumlarindan mezun olanlar, Bakanlikça
düzenlenen ustalik egitimi kurslarina katilabilecekleri
gibi dogrudan da ustalik sinavlarina girebilir.
Bu kurslarin kapsam ve süreleri ile sinavlarin
esas ve usulleri Bakanlikça çikarilacak yönetmelikle
düzenlenir.
Ustalik unvaninin kullanilmadigi mesleklerde
çalisanlara, ustalik belgesinin hak, yetki ve sorumluluklarini
tasiyan belge ayni esaslara göre verilir.
Meslekî ve teknik orta ögretim kurumu
veya meslekî ve teknik egitim merkezi mezunlarindan, alanlarinda
Bakanliga bagli iki yillik bir yaygin egitim kurumundan belge
alanlara dogrudan ustalik belgesi verilir.
Isyeri açma
MADDE 30- (Degisik: 29/06/2001-4702 K/18 md.) Ustalik belgesine
sahip olanlar veya bunlari isyerlerinde çalistiranlar
bagimsiz isyeri açabilir.
Bu Kanun kapsamina alinan il ve mesleklerde;
belediyeler ve isyeri açma izni vermeye yetkili diger
kurum ve kuruluslar isyeri açacaklardan, meslek odalari
ise isyeri sahibi olarak üye kaydi yaptiracaklardan, ustalik
belgesi istemek zorundadir.
Bu isyerlerinde alaninda meslekî egitim
almis olanlar istihdam edilir. Istihdam edilenlerin almalari
gereken egitimin seviyesi, türü ile halen çalisanlarin
durumu Bakanlikça çikarilacak yönetmelikle
belirlenir.
Isyeri sahipleri veya o isyerinde çalisan
ustalik belgesi sahipleri, ustalik belgelerini isyerlerine asar.
Ustalik belgesi sahibi olanlar bu haklarini
on sekiz yasini tamamlayana kadar kullanamaz.
Teknik lise mezunlari veya meslekî ve
teknik egitim okul ve kurumlarinin dört yillik egitim programlarindan
mezun olanlara, ustalik belgesinin yetki ve sorumluluklarini
tasiyan, mesleklerinde bagimsiz Isyeri Açma Belgesi verilir.
Usta ögreticilik
MADDE 31- Ustalik yeterligini kazanmis olanlar Bakanlikça
açilacak is pedagojisi kurslarini basariyla tamamladiklari
takdirde kendilerine usta ögreticilik belgesi verilir.
BASA DÖN
BESINCI KISIM
Meslekî Egitimi Gelistirme ve Yayginlastirma
Faaliyetlerinin Desteklenmesi
(Degisik: 20/06/2001-4684 K/10 md. Ile 01/01/2002 tarihinden
itibaren)
Kurulus
MADDE 32-- (Degisik: 20/06/2001-4684 K/10 md. Ile 01/01/2002
tarihinden itibaren) a) Çiraklik, meslekî ve teknik
egitimi gelistirme ve yayginlastirma hizmet ve faaliyetlerinde
kullanilmak üzere;
1) Bakanlik bünyesinde bulunan döner
sermaye isletmelerinin kârlari,
2) Bakanliga bagli kurumlarda egitim ögretimde
üretilen mallarin satisindan elde edilen gelirler,
3) Bagis, yardim ve diger her türlü
gelirler,
Millî Egitim Bakanligi Merkez Saymanlik
Müdürlügü hesabina yatirilir. Yatirilan
bu tutarlar Maliye Bakanliginca bir yandan genel bütçeye
özel gelir, diger yandan Bakanlik bütçesinde
açilacak tertiplere özel ödenek kaydedilir.
Bu suretle ödenek kaydedilen miktarlardan yili içerisinde
harcanmayan tutarlari ertesi yil bütçesine devren
özel gelir ve ödenek kaydetmeye Maliye Bakani yetkilidir.
b) Çiraklik, meslekî ve teknik
egitimi gelistirme ve yayginlastirma hizmet ve faaliyetlerinde
kullanilmak üzere Bakanlik bütçesine özel
ödenek kaydedilen bu tutarlar asagidaki hizmetlerin yerine
getirilmesinde kullanilir:
1) Çiraklik, örgün ve yaygin
meslekî ve teknik ögretim kurumlarinda görevli
yönetici, ögretmen, uzman, kadrolu ve kadrosuz usta
ögreticilerin nitelik ve niceliklerinin yükseltilmesi
için yurt içinde egitilmelerinde,
2) Meslekî ve teknik egitim metotlarinin
ve araçlarinin arastirilmasi, gelistirilmesi ve yayginlastirilmasinda,
3) Çiraklik, örgün ve yaygin
meslekî ve teknik ögretim kurumlarinin atölye
ve laboratuvarlari için makine, araç, takim ve
teçhizat alinmasi; gerektiginde kiralanmasi, bunlarin
bakim ve tamirinde,
4) Çiraklik, örgün ve yaygin
meslekî ve teknik egitim kurumlarinda görevli kadrolu
ve kadrosuz atölye ve meslek dersi ögretim elamanlarina
asli görevleri disinda, okulda ve isyerlerinde yapilan
egitimle ilgili normal maas ve ücretlerine ilave ek ücret
ödenmesinde,
5) Çiraklik, örgün ve yaygin
meslekî ve teknik egitimle ilgili her türlü
yayinlarin hazirlatilmasi, tercümesi, çogaltilmasi,
satin alinmasi ve dagitilmasinda,
6) Çesitli mesleklerde çalismakta
olanlara hizmet içinde ve mesleklerinde gelismeleri için
gerekli bilgi ve becerilerin kazandirilmasi için Bakanliga
bagli egitim kurumlarinda kurslar, seminerler ve egitim programlari
düzenlenmesinde,
7) Is öncesi egitimi, yaygin ve çiraklik
egitiminde,
8) Meslekî Egitim Kurulu ile Il Meslekî
Egitim Kurulu toplantilarina katilan baskan, üye, müsavir
üye, sinav ve meslekî ihtisas komisyonu üyelerine
Maliye Bakanliginin uygun görüsü üzerine
tespit edilecek miktarda verilecek yolluk ve huzur hakki ödemelerinde,
Çiraklik, meslekî ve teknik egitimi
tesvik
MADDE 33- (Bu madde, 20/06/2001-4684 K/10 md. ile 01/01/2002
itibaren yürürlükten kaldirilmistir.)
ALTINCI KISIM
Çesitli Hükümler
Sanayi sitelerinde çiraklik egitimi kurumlari
MADDE 34- Sanayi ve Ticaret Bakanligi; bakanlikla koordineli
olarak sanayi sitelerinde çiraklik egitimi kurumlarinin
yer almasina yardimci olur.
Denklik
MADDE 35- (Degisik: 29/06/2001-4702 K/19 md.) Kapsami, sartlari
ve süresi Bakanlikça belirlenecek telâfi egitimine
katilan ve bu egitim sonunda yapilacak sinavlarda basarili olan
kalfa, usta ve genel lise mezunlarina, bitirdikleri meslek alaninin
diplomasi verilir.
Yabanci ülkelerden ve ülkemizdeki
meslekî egitim kuruluslarindan, Bakanliga bagli meslekî
ve teknik egitim okulu ve kurumlari ile denkligi Bakanlikça
kabul edilen diger bakanliklara bagli okul ve kurumlardan alinmis
sertifikalar ve belgeler; çiraklik, kalfalik ve ustalik
egitimine geçiste degerlendirilir.
Denklikle ilgili esas ve usuller Bakanlikça
çikarilacak yönetmelikle düzenlenir.
Egitim giderleri
MADDE 36-Aday çirak, çirak, kalfa
ve isletmelerde meslekî egitimde kamu ve özel kuruluslarca
yapilan teorik ve pratik egitim giderleri kendi kurum ve kuruluslarinca,
isyerlerinde yapilan pratik egitimin giderleri ise isyerlerince
karsilanir.
Isyerleri pratik egitim için egitim
mahalli, sinavlar için sinav ortami, araç ve gereç
hazirlarlar.
Meslek kurslari
MADDE 37-Bakanlik, örgün egitim sisteminden
ayrilmis, istihdam için gerekli yeterliklere sahip olmayan
kisileri is hayatinda istihdam imkani olan görevlere hazirlamak
amaciyla meslek kurslari düzenler. Kurslara katilanlar
kursa devam ettikleri sürece bu Kanunun çirak ve
ögrencilere verdigi haklardan yararlanirlar.
Bakanlik, kurslarin düzenlenmesinde ilgili
Bakanlik, kurum ve kuruluslarla isbirligi yapar.
Gelistirme ve uyum kurslari
MADDE 38-Yirmi ve daha fazla personel çalistiran isletmeler
çalistirdigi personelin isindeki verimini yükseltmek,
yeni teknolojilere uyumunu ve mesleklerinde gelismelerini saglamak
amaciyla çalisma saatleri disinda çesitli kurslar
açarlar ve ayni amaca yönelik diger kurumlarca açilan
kurslara katilmalarini saglarlar.
Isletmeler; kurs programlarinin hazirlanmasinda,
uygulanmasinda ve degerlendirilmesinde Bakanlik, Is ve Isçi
Bulma Kurumu ile isbirligi yaparlar. Kurslarin açilmasi
ve isleyisine iliskin esas ve usuller yönetmelikle düzenlenir.
Özel egitim kurslari
MADDE 39- Bakanlik, özel egitime muhtaç kisilere
is hayatinda geçerliligi olan görevlere hazirlayici
özel meslek kurslari düzenler. Kurslarin düzenlenmesinde
ve uygulanmasinda bu kisilerin ilgi, ihtiyaç ve yetenekleri
dikkate alinir.
Kurslara katilanlar kursa devam ettikleri sürece
bu Kanunun çirak ve ögrencilere verdigi haklardan
yararlanirlar.
Yolluk ve huzur hakki
MADDE 40- (Bu madde, 20/06/2001-4684 K/10 md. ile 01/01/2002
itibaren yürürlükten kaldirilmistir.)
Denetleme ve ceza
MADDE 41- (Degisik birinci fikra: 29/06/2001-4702 K/20 md.)
Bu Kanun hükümlerine göre Bakanliga bagli egitim
kurumlarinin disinda kamu ve özel kurum ve kuruluslarinda
yapilan aday çirak, çirak ve kalfalarin egitimi
ile isletmelerde yapilan meslekî egitim, ögrencilerin
bu egitiminden sorumlu isletmelerin bagli oldugu oda veya birliklerin
temsilcilerinin katilimi ile Bakanlikça; is ortami, sosyal
güvenlik, is güvenligi ve saglik sartlari bakimindan
ise Çalisma ve Sosyal Güvenlik Bakanliginca denetlenir.
Denetimle ilgili raporlar valilige verilir. Raporlarda belirtilen
hususlar valilikçe degerlendirilir ve geregi yapilir.
Denetlemenin esas ve usulleri bu Bakanliklarca
müstereken çikarilacak yönetmelikle düzenlenir.
Bu Kanunun; 9, 10, 12, 13, 14, 15, 17, 20, 22,
25, 26, 28 ve 30’ncu maddelerindeki yükümlülükleri
yerine getirmeyenlere ihtar cezasi verilir. Ihtarin tebliginden
itibaren 10 gün içinde yükümlülüklerini
yerine getirmeyenlerden;
Kanunun;
a) (Degisik: 29/06/2001-4702 K/20 md.) 9, 10,
25, 26 ve 28’nci maddelerine aykiri davrananlara asgari
ücretin bir aylik tutari kadar,
b) (Degisik: 29/06/2001-4702 K/20 md.) 12, 13,
14, 15, 17, 20, 22 ve 30’ncu maddelerine aykiri davrananlar
ile sözlesmeyi tek tarafli ve haksiz olarak fesheden isletmelere
asgari ücretin bir aylik tutarinin üçte ikisi
kadar,
para cezasi verilir.
Bu maddenin (a) ve (b) fikralarinda belirtilen
asgari ücret 1475 sayili Is Kanununun 33’ncü
maddesine göre tespit edilen fiil tarihindeki asgari ücrettir.
Fiilin tekrari halinde bu cezalar iki katina
çikarilir.
Fiilin sürmesi halinde ise meslekten geçici
men cezasi verilir.
Cezalar mahallin mülki amirince uygulanir.
Verilen para cezalarina karsin cezanin tebligi
tarihinden itibaren yedi gün içinde yetkili Sulh
Ceza Mahkemesinde itiraz edilebilir.
Itiraz edilmeyen cezalar kesinlesir.
Itiraz, verilen cezanin yerine getirilmesini
durdurmaz.
Para cezalari 6183 sayili Amme Alacaklarinin
Tahsil Usulü Hakkinda Kanun hükümlerine göre
tahsil edilir.
Bu Kanunun 30’ncu maddesine aykiri olarak
açilan isyerleri durumun ögrenilmesinden itibaren
Il Meslekî Egitim Kurulu ile ilgili mercilerin müracaati
üzerine mahallin mülki amirince yedi gün içinde
kapatilir.
BASA DÖN
Meslekî ve Teknik Egitim Arastirma ve
Gelistirme Merkezi
MADDE 42- Çiraklik, Meslekî ve Teknik Egitim konularinda
Bakanlikça ihtiyaç duyulan planlama, arastirma,
gelistirme ve üretim hizmetlerini yapmak veya yaptirmak
amaciyla dogrudan merkeze bagli tasra kurulusu olarak “Meslekî
ve Teknik Egitim Arastirma ve Gelistirme Merkezi” kurulmustur.
(Bu fikra, 20/06/2001-4684 K/10 md. ile 01/01/2002
tarihinden itibaren yürürlükten kaldirilmistir.)
Merkezin kurulus, yönetim, isleyis ve döner
sermaye hizmetlerine iliskin hususlar ile merkezde görevlendirilecek
personelin nitelik ve çalisma esas ve usulleri tüzükle
düzenlenir.
Merkezde sözlesmeli personel çalistirilabilir.
Merkezde görevli sözlesmeli personel disindaki egitim-ögretim
sinifi personeli; 2914 sayili Yüksekögretim Kurulu
Personel Kanunundaki esaslara göre Üniversitedeki
emsalinin mali haklarindan aynen faydalandirilir.
MADDE 43- 3423 sayili Millî Egitim Bakanligina
bagli Meslekî ve Teknik Ögretim Okullari Döner
Sermayesi Hakkinda Kanunun birinci maddesine birinci fikrasindan
sonra gelmek üzere asagidaki fikra eklenmistir.
Okullarin Döner Sermayelerinin toplami
5 milyar liraya çikarilmistir. Bu miktar Bakanlar Kurulunca
10 katina kadar artirilabilir. Sermaye artirimlari Meslekî
Egitimi Gelistirme ve Yayginlastirma Fonundan karsilanir. Döner
sermaye isletme faaliyetlerinden elde edilecek karin en çok
üçte biri, bu karin gerçeklesmesini saglayan
personele katkilari oraninda “üretimi tesvik pirimi”
olarak dagitilir. Ancak, her personele verilecek primin yillik
tutari en yüksek asgari ücretin yillik tutarindan
fazla olamaz. Primin dagitim esas ve usulleri çikarilacak
yönetmelikle düzenlenir.
Meslekî ve teknik egitim merkezlerinin
kurulusu
EK MADDE 1- (Ek: 29/06/2001-4702 K/21 md.) Öncelikle, Bakanlikça
belirlenecek küçük yerlesim birimlerinde olmak
üzere, meslekî ve teknik egitim merkezleri kurulur.
Bu merkezlerde, meslekî ve teknik egitim alaninda orta
ögretim diplomasi, sertifika ve belge veren programlar
uygulanir.
Meslekî ve teknik egitim merkezlerinin
kurulmasina, egitim, ögretim, yönetim ve üretim
ile ilgili her türlü is ve islemlere iliskin esas
ve usuller Bakanlikça çikarilacak yönetmelikle
düzenlenir.
Kaldirilan hükümler
MADDE 44- a) 20.6.1977 tarih ve 2089 sayili Çirak, Kalfa
ve Ustalik Kanunu;
b) 17.6.1938 tarih ve 3457 sayili Sinai Müesseselerde
ve Maden Ocaklarinda Meslekî Kurslar Açilmasina
dair kanun;
Yürürlükten kaldirilmistir.
Kalfalik ve ustalik belgesi verilmesi
GEÇICI MADDE 1.-Bu Kanunun yürürlüge girdigi
tarihte;
a) Bakanlikça tespit edilen meslek dallarinda
çalismakta olup, bakanlikça ilan edilecek tarihten
itibaren üç ay içerisinde müracaat edenlerden;
1. 18 yasini doldurmus olanlar dogrudan,
2. 16 yasini doldurmus olanlar kapsam ve süreleri
Bakanlikça belirlenecek egitime tabi tutulduktan sonra,
kalfalik sinavina alinirlar. Sinavlarda basarili
olanlara kalfalik belgesi verilir.
3. Kalfalik belgesini almis olup, 22 yasini
doldurmus olanlara ustalik sinavlarini basarmalari sarti ile
ustalik belgesi verilir.
b) 1. Bir isyeri sahibi olan ve bu isyerinde
fiilen usta olarak çalisan ve Bakanlikça ilan
edilecek tarihten itibaren üç ay içinde müracaat
edenlere;
2. Lise dengi meslekî ve teknik ögretim
kurumlarindan 1985-1986 ögretim yili sonuna kadar mezun
olanlara;
Dogrudan ustalik belgesi verilir.
Kapsamda olmayan il ve mesleklerde kalfalik
ve ustalik belgesi verilmesi,
GEÇICI MADDE 2- Kanun kapsamina alinmamis
il ve mesleklerin Bakanlikça kanun kapsamina alinmasi
halinde alinma tarihinden itibaren bu il ve mesleklerde kalfalik
ve ustalik belgeleri bu kanunun geçici 1’nci madde
hükümlerine göre verilir.
Yapilan uygulamalarin geçerliligi
GEÇICI MADDE 3- 3457 sayili Sinai Müesseselerde
ve Maden Ocaklarinda meslekî kurslar açilmasina
dair kanun ile 2089 sayili Çirak, Kalfa ve Ustalik Kanununa
göre yapilan uygulamalar ve alinmis olan kalfalik ve ustalik
belgeleri geçerlidir.
Sigorta primlerinin ödenmeye baslanmasi
GEÇICI MADDE 4-Bu Kanunun 25’inci maddesine göre
sigorta primlerinin ödenmesine bu Kanunun yürürlüge
girdigi tarihi takip eden mali yilbasindan itibaren baslanir.
Bu tarihe kadar olan sürede primlerin isyeri sahiplerince
ödenmesine devam olunur.
GEÇICI MADDE 5- Bu Kanun geregince çikarilacak
tüzük ve yönetmelikler kanunun yayimi tarihinden
itibaren alti ay içinde çikarilir.
GEÇICI MADDE 6- Bakanlikça tespit
edilecek illerde ve meslek dallarinda 1986-1987 ögretim
yilinda isletmelerde meslekî egitimin baslatilabilmesi
için isletmelerin çalistirdiklari personel sayisi
Çalisma ve Sosyal Güvenlik Bölge Müdürlügünce
1 Agustos 1986 tarihine kadar Bakanliga bildirilir.
GEÇICI MADDE 7- 32’nci maddenin
2’nci fikrasinin (e) bendi 1986 yili kazançlarina
uygulanir.
GEÇICI MADDE 8- Bakanlik, Kanunun yürürlüge
girdigi tarihte geçici 1’nci maddedeki sartlara
sahip olduklari halde Bakanlikça ilan edilen tarihlerde
belge almak için müracaat edemeyenlere 6 (alti)
aya kadar ek müracaat süreleri vermeye yetkilidir.
GEÇICI MADDE 9–(Ek: 29/06/2001-4702
K/23 md.) Bu Kanunun yayimi tarihinden önce, 3308 sayili
Meslekî Egitim Kanununun çiraklik egitimi uygulama
kapsamindaki mesleklerde ustalik belgesi sahibi olmadigi halde
isyeri açmis olanlara, kapsam ve süresi ilgili meslek
kuruluslarinin görüsü alinarak Bakanlikça
belirlenecek telâfi egitimine katilmalari ve bu egitim
sonundaki sinavlarda basarili olmalari halinde dogrudan ustalik
belgesi verilir. Bu gibilere telâfi egitimini tamamlamalari
için bes yil süre taninir.
Çalistigi meslek dali çiraklik
egitimi uygulama kapsamina alinmadan önce meslek odalarinca
mevzuatina uygun olarak verilmis kalfalik ve ustalik belgeleri,
meslegin o ilde kapsama alinmasindan sonra Bakanlikça
yeni belgeler ile dogrudan degistirilir.
GEÇICI MADDE 10–(Ek: 29/06/2001-4702
K/23 md.) Bu Kanun kapsami disindaki mesleklerde, meslekî
belgelerin verilmesi islemi, o meslek kapsama alinincaya kadar
ilgili meslek kuruluslarinca mevzuat dogrultusunda yapilir.
Yürürlük
MADDE 45- Bu Kanunun;
a) 32 nci maddesi 1.1.1987 tarihinde,
b) Diger maddeleri yayimi tarihinde,
Yürürlüge girer.
Yürütme
MADDE 46- Bu Kanunu Bakanlar Kurulu yürütür.
BASA DÖN
--------------------------------------------------------------------------------
(1) 29/06/2001 tarih ve 4702 sayili Kanunun
22. maddesi ile, 3308 sayili “Çiraklik ve Meslek
Egitimi Kanununun” adi “Meslekî Egitim Kanunu”
olarak degistirilmis olup metne islenmistir.
(2) 29/06/2001 tarih ve 4702 sayili Kanunun
22. maddesi ile, bu kanunda geçen “Millî
Egitim Gençlik ve Spor Bakanligi” ibaresi “Millî
Egitim Bakanligi” olarak degistirilmis olup metne islenmistir.
(1) 29/06/2001 tarih ve 4702 sayili Kanunun
22. maddesi ile, bu kanunda geçen “Çiraklik
ve Meslekî Egitim Kurulu” ibaresi “Meslekî
Egitim Kurulu” olarak degistirilmis olup metne islenmistir.
(1) 29/06/2001 tarih ve 4702 sayili Kanunun
22. maddesi ile, bu kanunda geçen “Çiraklik
ve Meslek Egitimi” ibaresi “Meslekî Egitim”
olarak degistirilmis olup metne islenmistir.
(2) 29/06/2001 tarih ve 4702 sayili Kanunun
22. maddesi ile, bu kanunda geçen “imtihan”
ibaresi “sinav” olarak degistirilmis olup metne
islenmistir.
(3) 29/06/2001 tarih ve 4702 sayili Kanunun
22. maddesi ile, bu kanunda geçen “Il Çiraklik
ve Meslekî Egitim Kurulu” ibaresi “Il Meslekî
Egitim Kurulu” olarak degistirilmis olup metne islenmistir.
(1) 16/08/1997 tarih ve 4306 sayili Kanunun
8. maddesi ile, bu kanunda geçen “ilkokul”
ibaresi “ilkögretim” olarak degistirilmis olup
metne islenmistir.
(2) 16/08/1997 tarih ve 4306 sayili Kanunun
6. maddesi ile, bu kanunda geçen “egitilirler”
ibaresi “egitilebilirler” olarak degistirilmis olup
metne islenmistir.
(3) 16/08/1997 tarih ve 4306 sayili Kanunun
6. maddesi ile, bu kanunda geçen “onüç
yasini” ibaresi “ondört yasini” olarak
degistirilmis olup metne islenmistir.
(4) 16/08/1997 tarih ve 4306 sayili Kanunun
8. maddesi ile, bu kanunda geçen “ilkokul ile ortaokul”
ibareleri “ilkögretim okulu” olarak degistirilmis
olup metne islenmistir.
(1) 29/06/2001 tarih ve 4702 sayili Kanunun
22. maddesi ile, bu kanunda geçen “isçi”
ibaresi “personel” olarak degistirilmis olup metne
islenmistir.
(1) 29/06/2001 tarih ve 4702 sayili Kanunun
22. maddesi ile, bu kanunda geçen “Çiraklik
Egitimi Merkezi” ibaresi “Meslekî Egitim Merkezi”
olarak degistirilmis olup metne islenmistir.
(1) 29/06/2001 tarih ve 4702 sayili Kanunun
22. maddesi ile, bu kanunda geçen “50 ve daha fazla
isçi” ibaresi “yirmi ve daha fazla personel”
olarak degistirilmis olup metne islenmistir.
(1) 20/06/2001 tarih ve 4684 sayili Kanunun
10. maddesi ile “fon” ibaresi 01/01/2002 tarihinden
itibaren “saymanlik” olarak degistirilmistir.
(2) 20/06/2001 tarih ve 4684 sayili Kanunun
10. maddesi ile “fona” ibaresi 01/01/2002 tarihinden
itibaren yürürlükten kaldirilmistir.